KOSAM'dan 'Göçmen İşgücü' Konulu Stratejik Raporu

KOSAM tarafından hazırlanan rapor, Türkiye’nin Göçmen işgücüne dair potansiyelini yeniden değerlendirme açısından kritik öneme sahip.

Raporda, nitelikli göçmen işgücünün doğru politikalarla yönlendirilmesi durumunda Türkiye’nin üretim, istihdam ve rekabet gücünde önemli bir sıçrama oluşturabileceği vurgulanıyor. Bu kapsamda hazırlanan çalışma, göçün yalnızca sosyal bir mesele değil, aynı zamanda ekonomik kalkınma için stratejik bir enstrüman olduğunu ortaya koyuyor.

Raporda öne çıkan bulgulara göre:

• Göçmen işçiler, özellikle tarım, inşaat, imalat ve hizmet sektörlerinde Türk vatandaşlarının doldurmadığı istihdam açığını kapatıyor.
• Kayıtlı istihdamda çalışan göçmenler, yerel ekonomiye vergi ve sosyal güvenlik katkısı sağlıyor; kayıt dışılık azaldıkça bu katkı artıyor.
• Suriyeli girişimcilerin Türkiye’de kurduğu 4.000’den fazla şirket, ihracat ve yatırım ağlarını güçlendiriyor.
• Ancak hukuki belirsizlikler ve kayıt dışı çalışma, göçmen işgücünün potansiyelini sınırlandırıyor.

"Akredite Göçmen Vizesi ve Sektörel Kota Modeli Şart!"

KOSAM Yönetim Kurulu Başkanı Lütfi Can Başaran, rapora ilişkin değerlendirmesinde şu çarpıcı tespitlerde bulundu:

"Türkiye, göçmen işgücünü ‘sorun’ değil, ‘stratejik kaynak’ olarak görmelidir. Dünyada başarılı örnekler incelendiğinde, göçmenlerin ekonomiye net katkı sağladığı görülüyor. Ancak bu katkıyı maksimize etmek için acilen yapısal adımlar atmalıyız:

1. Akredite Göçmen Çalışma Vizesi: Nitelikli ve niteliksiz işgücü için sektörel ihtiyaca göre düzenlenmiş, hızlı ve şeffaf bir vize modeli hayata geçirilmeli.
2. Kayıtlı İstihdam Teşvikleri: Göçmenlerin sosyal güvenlik primleri için işverenlere geçici destekler sağlanmalı.
3. Sektörel Kota Sistemi: İşgücü açığı olan sektörlerde (örneğin turizm, imalat, inşaat, hizmet) kontrollü göçmen istihdamı için kota mekanizması kurulmalı.
4. Göçmen Girişimcilik Fonu: Türkiye’de yatırım yapacak göçmenlere mikro kredi ve vergi indirimi desteği verilmeli.

Bu adımlar atılırsa, 5 yılda göçmenlerin GSYH’ye katkısı %1,5’a çıkabilir."

“Küresel Trendler ve Türkiye’nin Fırsat Penceresi”

KOSAM’ın daha önce yayımladığı “2024 Dünya Ne Konuştu?” ve “2025 Dünya Ne Bekliyor?” raporlarında yer alan bulgulardan bahseden Başaran, demografik dönüşüm ve işgücü hareketliliğinin, küresel ekonomilerin en kritik gündem maddelerinden biri olduğunu vurguladı. Rapora göre Türkiye, coğrafi konumu ve genç nüfusuyla bu süreçten avantaj sağlayabilir. Ancak bunun için; veriye dayalı göç politikaları, iş dünyasıyla iş birliği içinde sektörel stratejiler ve toplumsal uyumu güçlendiren projeler hayata geçirilmeli.

Başaran “Rapor, göçmen işgücünün Türkiye’deki etkilerini "sorun odaklı" değil, "fırsat odaklı" ele alan ilk bütüncül çalışmalardan biri olma özelliği taşıyor. Sonuç olarak, göç yönetilirse, büyümenin de tetikleneceğine inanıyoruz” diyerek konuşmasını tamamladı.